Brioszka to nie tylko rodzaj słodkiej drożdżówki, ale również znany ścieg na drutach. Dziś nie poznasz przepisu na francuską bułkę, ale na pocieszenie pokażę Ci, jak wykonać brioszkę w rzędach i okrążeniach.

Brioszka, zwana również ściegiem patentowym (ang. Patent Stitch) lub ściągaczem angielskim (ang. English rib)*, to bardzo elastyczny ścieg, przypominający swoim wyglądem ściągacz.

Powstaje ona przez naprzemienne przerabianie oczka i zdejmowanie kolejnego wraz z tworzeniem dodatkowego narzutu – tym będziemy zajmować się za chwilę.

Z brioszką jednak kojarzone są również inne ściegi, które powstają przez przerabianie oczek wkłuwanych – najlepszym tego przykładem jest tzw. Fisherman’s Rib. Choć sposób wykonania tego ściegu różni się od wykonania brioszki, to efekt końcowy jest identyczny!

W Holandii, zarówno brioszkę, jak i Fisherman’s Rib określa się mianem patentsteek. W języku angielskim brioszka nazywana jest również Shaker knitting. Łatwo się pogubić!

Żeby było jeszcze ciekawiej, brioszkę można wykonać w jednym kolorze (brioszka jednokolorowa) lub w dwóch (brioszka dwukolorowa). My skupimy się wyłącznie na brioszce jednokolorowej, która jest podstawowym ściegiem w Candy Wool Sweater, Ruby Hat, Ruby Scarf czy Audrey Balaclava.

Z tego wpisu dowiesz się jak przerabiać brioszkę w rzędach lub okrążeniach. Nie będziemy zajmować się dodawaniem ani odejmowaniem oczek, jak i brioszką dwukolorową, przyjdzie na to czas.

*w książkach znajdziesz różne nazwy związane z brioszką i wszystkie są poprawne, źródło: Vogue Knitting the Ultimate Knitting Book

Zanim zaczniesz, koniecznie zapoznaj się z poniższymi pojęciami:

Oczko prawe brioszki (brk – brioche knit)
przerób razem na prawo oczko z narzutem

Oczko lewe brioszki (brp – brioche purl)
przerób razem na lewo oczko z narzutem

Zdejmij oczko z narzutem (sl1yo – slip 1, yarn over)
zrób narzut (przekładając nić wiodącą od przodu do tyłu robótki) i równocześnie zdejmij oczko z lewego drutu na prawy jak do przerobienia na lewo

Ponieważ artykuł jest dość długi, dla ułatwienia zostawiam spis treści:

• Brioszka w rzędach
• Brioszka w okrążeniach
• Brioszka – na co zwracać uwagę?
• Próbka. Liczenie oczek i rzędów w brioszce.

Brioszka w rzędach

---

Obejrzyj tutorial i koniecznie subskrybuj mój kanał na YT!

---

W zależności od potrzeb możesz odwrócić kolejność przerabianych oczek w rzędzie. Wówczas po przerobieniu oczka brzegowego zacznij od zdjęcia oczka z narzutem, a następnie przerób oczko brioszki (w rzędzie przygotowawczym będzie to zwykłe oczko). Powtarzaj te dwa kroki na zmianę.

Możesz też przerabiać oczka lewe brioszki (tj. oczka z narzutem przerabiaj na lewo). Uzyskasz ten sam efekt, co wyżej. Wówczas w rzędzie przygotowawczym zamiast oczek prawych należy przerobić oczka lewe, a w kolejnych rzędach oczka lewe brioszki.

---

Brioszka w okrążeniach

---

Brioszka w okrążeniach różni się wykonaniem od brioszki w rzędach. Mianowicie w co drugim okrążeniu przerabiamy oczko z narzutem na lewo (zamiast na prawo). Tutorial wszystko wyjaśnia:

Nabierz parzystą liczbę oczek na drut i zamknij okrążenie. Nałóż marker na drut, który wyznaczy początek okrążenia.

1. okrążenie (tzw. okrążenie przygotowawcze – patrz również: uwaga poniżej):

*1 op., zdejmij oczko z narzutem*, powtarzaj od * do * przez całe okrążenie.

2. okrążenie:

*zdejmij oczko z narzutem, oczko lewe brioszki*, powtarzaj od * do * przez całe okrążenie.

3. okrążenie:

*oczko prawe brioszki, zdejmij oczko z narzutem*, powtarzaj od * do * przez całe okrążenie.

Powtarzaj cały czas 2. i 3. okrążenie.

Moment zmiany jednego okrążenia na kolejne wymaga od nas nieco większej uwagi. Z pewnością pomocny będzie tu marker, który oddziela ostatnie oczko danego okrążenia od pierwszego oczka następnego okrążenia.

---

W zależności od potrzeb możesz odwrócić kolejność przerabianych oczek w okrążeniu lub zacząć okrążenie przygotowawcze od przerabiania oczek lewych.

Tak dzieje się m. in. w Ruby Hat. Oczywiście wyjaśniam to we wzorze.

---

Brioszka – na co zwracać uwagę?

---

Nabieranie i zamykanie oczek

Brioszka jest bardzo elastycznym ściegiem i im luźniej ją będziesz robić, tym bardziej będzie się rozciągać. Pamiętaj też, by luźno nabierać i zamykać oczka.

Narzuty

Sposób wykonania narzutu zobaczysz na filmach powyżej. Tak naprawdę trudno nazywać go w taki sposób. W brioszce po prostu przekładamy nić wiodącą do przodu robótki i równocześnie zdejmujemy oczko bez przerabiania. W efekcie rzeczywiście powstanie narzut, który niczym szalik wokół szyi ściśle otacza zdjęte oczko.

Poprawianie błędów

Ratowanie sprutego oczka brioszki z początku wydaje się niemożliwe, jednak z czasem jesteś w stanie nadrobić straty bez prucia. Jeśli zaś mówimy od oczkach dodanych lub odjętych, wówczas potrzebna jest niezła pamięć i cierpliwość, by odtworzyć takie oczko.

Poniżej dowiesz się, jak uratować oczko brioszki (choć szczerze mam nadzieję, że ten tutorial Ci się nie przyda):

Aby uratować oczko brioszki, użyj w tym celu szydełka lub cienkich drutów.

1. Znajdź ostatnie oczko prawe, które nie uległo spruciu i wsuń w nie szydełko.
2. Następnie znajdź dwa sąsiadujące ze sobą narzuty (nić tworząca narzut jest dość krótka). Wsuń pod nie szydełko.
3. Teraz szukaj trzeciej nici, którą przeciągnij przez oczko prawe i oba narzuty, znajdujące się na szydełku. Ta nić jest zdecydowanie dłuższa od tej będącej narzutem.
4. Przeciągnięta nić utworzy oczko prawe. Na koniec złap szydełkiem drugi narzut i przełóż go razem z oczkiem na lewy drut.

Jeśli spruciu uległo lewe oczko brioszki, odwróć robótkę na drugą stronę i ratuj je tak, jakby było prawym oczkiem brioszki.

Zużycie włóczki

Brioszka ponadto „wciąga” znacznie więcej włóczki niż w porównaniu ze ściegiem gładkim prawym lub francuskim. Musisz więc uwzględnić to podczas zakupów, gdy będziesz chciała zrobić tym ściegiem sweter.

Brioszka a fałszywy ścieg angielski

Przerabiając brioszkę uzyskujemy dwustronny ścieg, tzn. taki, który tak samo wygląda na prawej i lewej stronie robótki. Brioszki (zwanej też dwustronnym ściegiem angielskim) nie należy mylić z podobnym do niej tzw. fałszywym ściegiem angielskim (jednostronnym ściegiem angielskim).

Słownictwo

W brioszce mówimy przede wszystkim o „oczku prawym brioszki” (brk – brioche knit lub bark) i o „oczku lewym brioszki” (brp – brioche purl lub burp). Oczko prawe brioszki to oczko z narzutem, które przerabiamy razem na prawo. Analogicznie do tego ma się definicja „oczka lewego brioszki”.

W języku polskim nie mamy zbyt wielu skrótów, które pomogłyby nam w poruszaniu się we wzorach z brioszką. W języku angielskim jest to znacznie łatwiejsze. Słownik angielskich pojęć związanych z brioszką poznasz w rozszerzonej wersji „Słownika dla dziewiarek”.

Próbka. Liczenie oczek i rzędów w brioszce.

---

Brioszka jest dość elastycznym ściegiem, dlatego mierzenie próbki jest trudniejsze. Im większą próbkę przygotujesz, tym dokładniej ocenisz liczbę oczek i rzędów, np. w odcinku 10 cm. Warto również pomyśleć o namoczeniu próbki i sprawdzeniu, jak zachowuje się pod wpływem wody.

Żeby było jeszcze ciekawiej, w brioszce inaczej liczymy zarówno oczka, jak i rzędy.

Kiedy przerobisz kilka rzędów bądź okrążeń brioszki, zauważysz, że ścieg tworzy tzw. kolumny (kolumny oczek prawych i kolumny oczek lewych, zdj. poniżej).

Liczenie oczek brioszki

Chcąc policzyć oczka brioszki po zrobieniu próbki, najłatwiej będzie policzyć kolumny oczek prawych i lewych. A więc:

---

1 oczko brioszki = 1 kolumna

---

Kiedy zaś chcesz policzyć oczka brioszki w trakcie przerabiania robótki, policz tylko oczka na drucie, bez narzutów. Narzuty są traktowane jako spójna część oczka brioszki.

Liczenie rzędów brioszki

Liczenie rzędów w brioszce to bardziej skomplikowana sprawa.

Gdybyś miała policzyć rzędy na zdjęciu wyżej, prawdopodobnie policzyłabyś liczbę oczek prawych w jednej kolumnie (np. 17 o. w pierwszej kolumnie z prawej strony zdjęcia).

W praktyce jednak 1 oczko prawe w kolumnie brioszki wymaga przerobienia dwóch rzędów robótki.

To oznacza, że w rzeczywistości musisz wykonać 34 rzędy (lub okrążeń) robótki, aby uzyskać 17 oczek prawych w kolumnie brioszki. Podsumowując:

---

1 oczko prawe w kolumnie = 2 przerobione rzędy robótki

---

Nie ma jednej zasady co do tego, w jaki sposób podawać liczbę przerobionych rzędów we wzorach. Oczywiście każdy szanujący się autor instrukcji bazujących na brioszce powinien wyjaśnić, czy liczba rzędów (okrążeń) w próbce to liczba oczek prawych w kolumnie, czy bezwzględna liczba przerobionych rzędów. Jakby co, ja nie zostawiam takich wątpliwości w swoich wzorach. 😉

Na początku brioszka może wydawać się trudnym ściegiem, szczególnie jeśli wcześniej nie miałaś z nią do czynienia. Nie zrażaj się tym jednak, bo kiedy ją poznasz, szybko przekonasz się, że to jeden z prostszych i piękniejszych ściegów, jakie kiedykolwiek powstały na drutach.

Ćwiczenie czyni mistrza, dlatego druty w dłoń i do dzieła!

Ściskam, Ala.